Post Pregnancy Health Problems: పిల్లలు పుట్టిన తర్వాత తల్లి శరీరంలో శారీరకంగా, మానసికంగా ఎన్నో మార్పులు జరుగుతాయి. గర్భధారణ సమయంలో తొమ్మిది నెలలు శరీరం ఎంతో శ్రమ చేసి బిడ్డను పెంచుతుంది. డెలివరీ తర్వాత ఆ శరీరం తిరిగి మామూలు స్థితికి రావడానికి సమయం తీసుకుంటుంది. ఈ సమయంలో అనారోగ్య సమస్యలు రావడం పూర్తిగా సహజం. కానీ వాటిని పట్టించుకోకపోతే సమస్యలు మరింత పెరుగే అవకాశం ఉంటుంది. కనుక డెలివరీ తర్వాత మహిళల్లో సాధారణంగా కనిపించే ఆరోగ్య సమస్యలు ఏవి, ఎందుకు వస్తాయి, ఎప్పుడు డాక్టర్ను సంప్రదించాలి అన్న విషయాలను తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.
 |
| Post Pregnancy Health Problems |
1. ప్రసవానంతర రక్తస్రావం (Postpartum Bleeding - Lochia)
పిల్ల పుట్టిన తర్వాత కొన్ని వారాలు పాటు రక్తస్రావం కొనసాగుతుంది. ఇది గర్భాశయం శుభ్రపడే ప్రక్రియ. మొదటి రోజులు రక్తం ఎక్కువగా వస్తుంది, తర్వాత నెమ్మదిగా తగ్గుతుంది. కానీ రక్తస్రావం చాలా ఎక్కువగా రావడం, పెద్ద గడ్డలు బయటకు రావడం, దుర్వాసన ఉండడం వంటి లక్షణాలు ఉంటే అది ఇన్ఫెక్షన్ సంకేతం కావచ్చు. అటువంటి పరిస్థితుల్లో డాక్టర్ను వెంటనే సంప్రదించాలి.
2. గర్భాశయం సంకోచం వల్ల నొప్పులు (Afterpains)
డెలివరీ తర్వాత గర్భాశయం తిరిగి చిన్నదవుతుంది. ఈ వ్యవస్థలో కడుపులో మెన్స్ట్రువల్ క్రాంప్స్లా నొప్పులు రావచ్చు. ముఖ్యంగా బిడ్డకు పాలు ఇచ్చే సమయంలో ఈ నొప్పులు ఎక్కువ అనిపిస్తాయి. ఇవి సాధారణమే కానీ చాలా అధికంగా ఉంటే డాక్టర్ సలహా అవసరం.
3. పెరినియల్ నొప్పి లేదా సిజేరియన్ గాయం నొప్పి
నార్మల్ డెలివరీలో కుట్టు వేయబడిన ప్రాంతంలో కొద్ది రోజుల పాటు నొప్పి ఉంటుంది. అలాగే సిజేరియన్ చేసిన మహిళలకు కడుపు కట్ వద్ద నొప్పి, టైట్నెస్ రావచ్చు. ఈ నొప్పి 2-3 వారాల్లో తగ్గిపోవాలి. తీవ్రమైన పసుపు రంగు ద్రవం గాయం నుండి రావడం లేదా జ్వరం రావడం ఇన్ఫెక్షన్ సూచనలు.
పిల్ల పుట్టిన తర్వాత కొన్ని వారాలు పాటు రక్తస్రావం కొనసాగుతుంది. ఇది గర్భాశయం శుభ్రపడే ప్రక్రియ. మొదటి రోజులు రక్తం ఎక్కువగా వస్తుంది, తర్వాత నెమ్మదిగా తగ్గుతుంది. కానీ రక్తస్రావం చాలా ఎక్కువగా రావడం, పెద్ద గడ్డలు బయటకు రావడం, దుర్వాసన ఉండడం వంటి లక్షణాలు ఉంటే అది ఇన్ఫెక్షన్ సంకేతం కావచ్చు. అటువంటి పరిస్థితుల్లో డాక్టర్ను వెంటనే సంప్రదించాలి.
2. గర్భాశయం సంకోచం వల్ల నొప్పులు (Afterpains)
డెలివరీ తర్వాత గర్భాశయం తిరిగి చిన్నదవుతుంది. ఈ వ్యవస్థలో కడుపులో మెన్స్ట్రువల్ క్రాంప్స్లా నొప్పులు రావచ్చు. ముఖ్యంగా బిడ్డకు పాలు ఇచ్చే సమయంలో ఈ నొప్పులు ఎక్కువ అనిపిస్తాయి. ఇవి సాధారణమే కానీ చాలా అధికంగా ఉంటే డాక్టర్ సలహా అవసరం.
3. పెరినియల్ నొప్పి లేదా సిజేరియన్ గాయం నొప్పి
నార్మల్ డెలివరీలో కుట్టు వేయబడిన ప్రాంతంలో కొద్ది రోజుల పాటు నొప్పి ఉంటుంది. అలాగే సిజేరియన్ చేసిన మహిళలకు కడుపు కట్ వద్ద నొప్పి, టైట్నెస్ రావచ్చు. ఈ నొప్పి 2-3 వారాల్లో తగ్గిపోవాలి. తీవ్రమైన పసుపు రంగు ద్రవం గాయం నుండి రావడం లేదా జ్వరం రావడం ఇన్ఫెక్షన్ సూచనలు.
4. యూరిన్ మరియు బౌల్ సంబంధిత సమస్యలు
ప్రసవం తర్వాత కొంతమంది మహిళలకు మూత్రం నియంత్రణలో ఇబ్బంది, తరచూ మూత్రం పోవాలనే అనిపించడం, కొన్నిసార్లు బాత్రూమ్కు వెళ్లే వరకు మూత్రం ఆగకపోవడం జరుగొచ్చు. అలాగే పేగు కదలిక మందగించడం, మలబద్ధకం, ఫిషర్స్ వంటి సమస్యలు కనిపించవచ్చు. ఈ సమస్యలు టైమ్తో మెరుగవుతాయి కానీ ఎక్కువ కాలం కొనసాగితే డాక్టర్ను కలవాలి.
ప్రసవం తర్వాత కొంతమంది మహిళలకు మూత్రం నియంత్రణలో ఇబ్బంది, తరచూ మూత్రం పోవాలనే అనిపించడం, కొన్నిసార్లు బాత్రూమ్కు వెళ్లే వరకు మూత్రం ఆగకపోవడం జరుగొచ్చు. అలాగే పేగు కదలిక మందగించడం, మలబద్ధకం, ఫిషర్స్ వంటి సమస్యలు కనిపించవచ్చు. ఈ సమస్యలు టైమ్తో మెరుగవుతాయి కానీ ఎక్కువ కాలం కొనసాగితే డాక్టర్ను కలవాలి.
5. ఛాతి నొప్పి మరియు బ్రెస్ట్ ఇన్ఫెక్షన్లు (Mastitis)
బిడ్డకు పాలు ఇచ్చే సమయంలో బ్రెస్ట్లో బిగువుదనం, నొప్పి, గట్టిపడటం వంటి సమస్యలు రావచ్చు. కొన్ని సందర్భాల్లో బ్యాక్టీరియా ఇన్ఫెక్షన్ వల్ల బ్రెస్ట్ ఎర్రబడటం, అధిక జ్వరం రావడం, పాలు ఇవ్వడంలో నొప్పి అనుభవించడం జరుగుతుంది. దీనిని చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే పరిస్థితి మరింత తీవ్రం అవుతుంది.
బిడ్డకు పాలు ఇచ్చే సమయంలో బ్రెస్ట్లో బిగువుదనం, నొప్పి, గట్టిపడటం వంటి సమస్యలు రావచ్చు. కొన్ని సందర్భాల్లో బ్యాక్టీరియా ఇన్ఫెక్షన్ వల్ల బ్రెస్ట్ ఎర్రబడటం, అధిక జ్వరం రావడం, పాలు ఇవ్వడంలో నొప్పి అనుభవించడం జరుగుతుంది. దీనిని చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే పరిస్థితి మరింత తీవ్రం అవుతుంది.
6. హార్మోన్ల మార్పుల వల్ల వచ్చే భావోద్వేగ సమస్యలు
డెలివరీ తర్వాత 70-80% మహిళల్లో 'బేబీ బ్లూస్' అనబడే మూడ్ స్వింగ్లు రావచ్చు. ఇది హార్మోన్ల కారణంగా కలిగే తాత్కాలిక సమస్య. కానీ కొన్ని సందర్భాల్లో మహిళలు తీవ్రమైన దిగులు, ఏ పనిలోనూ ఆసక్తి లేకపోవడం, బిడ్డను చూసుకోవడానికి భయం, ఒంటరితనం, ఏడుపు అనుభవిస్తే, ఇది Postpartum Depression కావచ్చు. ఇది చికిత్స చేయాల్సిన పరిస్థితి.
డెలివరీ తర్వాత 70-80% మహిళల్లో 'బేబీ బ్లూస్' అనబడే మూడ్ స్వింగ్లు రావచ్చు. ఇది హార్మోన్ల కారణంగా కలిగే తాత్కాలిక సమస్య. కానీ కొన్ని సందర్భాల్లో మహిళలు తీవ్రమైన దిగులు, ఏ పనిలోనూ ఆసక్తి లేకపోవడం, బిడ్డను చూసుకోవడానికి భయం, ఒంటరితనం, ఏడుపు అనుభవిస్తే, ఇది Postpartum Depression కావచ్చు. ఇది చికిత్స చేయాల్సిన పరిస్థితి.
7. అలసట, శరీర బలహీనత
డెలివరీ తర్వాత శరీరం బాగా అలసటతో ఉంటుంది. రక్తహీనత, నిద్రలేమి, కొత్త బిడ్డను చూసుకోవడం వల్ల శక్తి తగ్గిపోతుంది. ఈ సమయంలో శరీరానికి సరైన విశ్రాంతి, పోషకాహారం చాలా అవసరం.
డెలివరీ తర్వాత శరీరం బాగా అలసటతో ఉంటుంది. రక్తహీనత, నిద్రలేమి, కొత్త బిడ్డను చూసుకోవడం వల్ల శక్తి తగ్గిపోతుంది. ఈ సమయంలో శరీరానికి సరైన విశ్రాంతి, పోషకాహారం చాలా అవసరం.
8. జుట్టు రాలడం మరియు చర్మ సమస్యలు
హార్మోన్ల మార్పుల కారణంగా జుట్టు ఆకస్మికంగా ఎక్కువగా రాలడం, చర్మం రఫ్ అవడం, మొటిమలు రావడం సాధారణం. ఇవి ప్రసవం తర్వాత కొన్ని నెలల్లో సహజంగా క్రమంగా తగ్గిపోతాయి.
హార్మోన్ల మార్పుల కారణంగా జుట్టు ఆకస్మికంగా ఎక్కువగా రాలడం, చర్మం రఫ్ అవడం, మొటిమలు రావడం సాధారణం. ఇవి ప్రసవం తర్వాత కొన్ని నెలల్లో సహజంగా క్రమంగా తగ్గిపోతాయి.
9. వెన్నునొప్పి మరియు జాయింట్ నొప్పులు
గర్భధారణ సమయంలో శరీరం బరువు మార్పులు, బిడ్డను ఎత్తుకోవడం, హార్మోన్ల ప్రభావం వల్ల వెన్ను, నడుం, మోకాళ్లలో నొప్పులు రావచ్చు. ఫిజియోథెరపీ, లైట్ స్ట్రెచింగ్ ఉపయోగకరంగా ఉంటాయి.
గర్భధారణ సమయంలో శరీరం బరువు మార్పులు, బిడ్డను ఎత్తుకోవడం, హార్మోన్ల ప్రభావం వల్ల వెన్ను, నడుం, మోకాళ్లలో నొప్పులు రావచ్చు. ఫిజియోథెరపీ, లైట్ స్ట్రెచింగ్ ఉపయోగకరంగా ఉంటాయి.
10. థైరాయిడ్
కొంతమందిలో డెలివరీ తర్వాత హార్మోన్ల మార్పులతో పోస్ట్ పార్టమ్ థైరాయిడిటిస్ రావచ్చు. ఇది బరువు పెరగడం, అలసట, జుట్టు రాలడం, హార్ట్ బీట్ మార్పులతో ఉంటుంది. రక్త పరీక్షలు చేయించి, అవసరమైతే చికిత్స ప్రారంభించాలి.
ఎప్పుడు డాక్టర్ను సంప్రదించాలి?
అధిక జ్వరం, చాలా ఎక్కువ రక్తస్రావం, దుర్వాసన, తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, గాయం వద్ద పుండ్లు, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, తీవ్రమైన నిరాశ లాంటి లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే డాక్టర్ను కలవాలి.
డెలివరీ తర్వాత మహిళల్లో కొన్ని అనారోగ్య సమస్యలు రావడం సహజం. శరీరం పూర్తిగా కోలుకోవడానికి సమయం, విశ్రాంతి, మరియు సరైన సంరక్షణ చాలా ముఖ్యం. ఈ సమస్యలను సిగ్గు పడకుండా, దాచిపెట్టకుండా, డాక్టర్తో మాట్లాడితే తల్లీ-బిడ్డకు ఆరోగ్యం సురక్షితం అవుతుంది. సరైన పోషకాహారం, నిద్ర, మరియు మద్దతు ఉన్నప్పుడు ఈ దశను ఆరోగ్యంగా దాటవచ్చు.
కొంతమందిలో డెలివరీ తర్వాత హార్మోన్ల మార్పులతో పోస్ట్ పార్టమ్ థైరాయిడిటిస్ రావచ్చు. ఇది బరువు పెరగడం, అలసట, జుట్టు రాలడం, హార్ట్ బీట్ మార్పులతో ఉంటుంది. రక్త పరీక్షలు చేయించి, అవసరమైతే చికిత్స ప్రారంభించాలి.
ఎప్పుడు డాక్టర్ను సంప్రదించాలి?
అధిక జ్వరం, చాలా ఎక్కువ రక్తస్రావం, దుర్వాసన, తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, గాయం వద్ద పుండ్లు, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, తీవ్రమైన నిరాశ లాంటి లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే డాక్టర్ను కలవాలి.
డెలివరీ తర్వాత మహిళల్లో కొన్ని అనారోగ్య సమస్యలు రావడం సహజం. శరీరం పూర్తిగా కోలుకోవడానికి సమయం, విశ్రాంతి, మరియు సరైన సంరక్షణ చాలా ముఖ్యం. ఈ సమస్యలను సిగ్గు పడకుండా, దాచిపెట్టకుండా, డాక్టర్తో మాట్లాడితే తల్లీ-బిడ్డకు ఆరోగ్యం సురక్షితం అవుతుంది. సరైన పోషకాహారం, నిద్ర, మరియు మద్దతు ఉన్నప్పుడు ఈ దశను ఆరోగ్యంగా దాటవచ్చు.