Oral Care in Pregnancy: ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో మహిళ శరీరంలో జరుగుతున్న హార్మోన్ల మార్పులు నోటికి సంబంధించిన సమస్యలను కూడా కలిగించవచ్చు. దంతాల నొప్పి, దంతాల నుంచి రక్తస్రావం, వాసన లాంటివి చాలామందికి ఎదురయ్యే సమస్యలు. అయితే సరైన జాగ్రత్తలు పాటిస్తే నోటి ఆరోగ్యాన్ని సులభంగా కాపాడుకోవచ్చు. ఇప్పుడు ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో నోటి ఆరోగ్యం ఎందుకు ముఖ్యమో, ఎలా చూసుకోవాలో వివరంగా తెలుసుకుందాం.
![]() |
| Oral Care in Pregnancy |
ప్రెగ్నెన్సీ లో నోటి ఆరోగ్యం ఎందుకు ప్రభావితమవుతుంది?
1. హార్మోన్ల మార్పులు
గర్భధారణలో ఈస్ట్రోజెన్, ప్రొజెస్టిరోన్ హార్మోన్లు పెరుగుతాయి. వీటి ప్రభావంతో దంతాల చుట్టూ ఉండే కండరాల్లో వాపు, రక్తస్రావం ఎక్కువ అవుతుంది. దీనిని Pregnancy Gingivitis అంటారు.
2. ఫ్లోరైడ్ టూత్పెస్ట్ వాడాలి
ఫ్లోరైడ్ ఉన్న టూత్పెస్ట్ దంతాలను బలపరుస్తుంది, cavities రాకుండా కాపాడుతుంది.
3. వాంతుల తర్వాత నోరు కడగాలి
వాంతుల తర్వాత వెంటనే బ్రష్ చేయకండి. ముందుగా నీటితో నోరు కడిగి, 30 నిమిషాల తర్వాత బ్రష్ చేయాలి. లేదంటే ఆమ్లాలు దంతాలను దెబ్బతీస్తాయి.
4. రోజూ ఫ్లోసింగ్ (Flossing) చేయాలి
దంతాల మధ్యలో చిక్కుకున్న ఆహారం బ్యాక్టీరియా పెరగడానికి కారణం అవుతుంది. కాబట్టి ఫ్లోసింగ్ (Flossing) తప్పనిసరి.
5. నీటిని తగినంతగా తాగాలి
లాలాజలం తగ్గకుండా రోజంతా నీరు తాగాలి. ఇది బ్యాక్టీరియా పెరగకుండా నోటిని శుభ్రంగా ఉంచుతుంది.
1. హార్మోన్ల మార్పులు
గర్భధారణలో ఈస్ట్రోజెన్, ప్రొజెస్టిరోన్ హార్మోన్లు పెరుగుతాయి. వీటి ప్రభావంతో దంతాల చుట్టూ ఉండే కండరాల్లో వాపు, రక్తస్రావం ఎక్కువ అవుతుంది. దీనిని Pregnancy Gingivitis అంటారు.
2. మార్నింగ్ సిక్ నెస్ / వాంతులు
తరచూ వాంతులు రావడం వలన నోటిలో ఆమ్లాలు పెరిగి దంతాలు బలహీనపడే అవకాశం ఉంది.
తరచూ వాంతులు రావడం వలన నోటిలో ఆమ్లాలు పెరిగి దంతాలు బలహీనపడే అవకాశం ఉంది.
3. ఆకలి మార్పులు
పులుపు, తీపి ఎక్కువగా తినాలనిపించడం వల్ల దంతాల్లో పుచ్చు పళ్ళు (cavities) ఏర్పడవచ్చు.
4. లాలాజలం తగ్గడం
హార్మోన్ మార్పుల వల్ల లాలాజలం తగ్గి నోరు ఎండిపోవడం జరుగుతుంది. ఇది కూడా బాక్టీరియా పెరిగే అవకాశాన్ని పెంచుతుంది.
ప్రెగ్నెన్సీ లో కనిపించే సాధారణ నోటి సమస్యలు
దంతాల నుంచి రక్తస్రావం
వాపు, నొప్పి
చెడు వాసన
దంతాల్లో నల్ల మచ్చలు
cavities
Pregnancy gingivitis
తినేటప్పుడు నొప్పి
ఇవన్నీ సరైన డెంటల్ కేర్ ఉంటే తగ్గించుకోవచ్చు.
పులుపు, తీపి ఎక్కువగా తినాలనిపించడం వల్ల దంతాల్లో పుచ్చు పళ్ళు (cavities) ఏర్పడవచ్చు.
4. లాలాజలం తగ్గడం
హార్మోన్ మార్పుల వల్ల లాలాజలం తగ్గి నోరు ఎండిపోవడం జరుగుతుంది. ఇది కూడా బాక్టీరియా పెరిగే అవకాశాన్ని పెంచుతుంది.
ప్రెగ్నెన్సీ లో కనిపించే సాధారణ నోటి సమస్యలు
దంతాల నుంచి రక్తస్రావం
వాపు, నొప్పి
చెడు వాసన
దంతాల్లో నల్ల మచ్చలు
cavities
Pregnancy gingivitis
తినేటప్పుడు నొప్పి
ఇవన్నీ సరైన డెంటల్ కేర్ ఉంటే తగ్గించుకోవచ్చు.
Also Read: ప్రెగ్నెన్సీ లో కాళ్ల తిమ్మిర్లు ఎందుకు వస్తాయి?
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో నోటి ఆరోగ్యాన్ని ఎలా కాపాడుకోవాలి?
1. రోజూ రెండుసార్లు బ్రష్ చేయాలి
సాఫ్ట్ బ్రిసిల్స్ బ్రష్ ఉపయోగించి నెమ్మదిగా శుభ్రం చేయాలి. ఎక్కువ హార్ష్గా రుద్దితే దంతాలకు నష్టం.
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో నోటి ఆరోగ్యాన్ని ఎలా కాపాడుకోవాలి?
1. రోజూ రెండుసార్లు బ్రష్ చేయాలి
సాఫ్ట్ బ్రిసిల్స్ బ్రష్ ఉపయోగించి నెమ్మదిగా శుభ్రం చేయాలి. ఎక్కువ హార్ష్గా రుద్దితే దంతాలకు నష్టం.
2. ఫ్లోరైడ్ టూత్పెస్ట్ వాడాలి
ఫ్లోరైడ్ ఉన్న టూత్పెస్ట్ దంతాలను బలపరుస్తుంది, cavities రాకుండా కాపాడుతుంది.
3. వాంతుల తర్వాత నోరు కడగాలి
వాంతుల తర్వాత వెంటనే బ్రష్ చేయకండి. ముందుగా నీటితో నోరు కడిగి, 30 నిమిషాల తర్వాత బ్రష్ చేయాలి. లేదంటే ఆమ్లాలు దంతాలను దెబ్బతీస్తాయి.
4. రోజూ ఫ్లోసింగ్ (Flossing) చేయాలి
దంతాల మధ్యలో చిక్కుకున్న ఆహారం బ్యాక్టీరియా పెరగడానికి కారణం అవుతుంది. కాబట్టి ఫ్లోసింగ్ (Flossing) తప్పనిసరి.
5. నీటిని తగినంతగా తాగాలి
లాలాజలం తగ్గకుండా రోజంతా నీరు తాగాలి. ఇది బ్యాక్టీరియా పెరగకుండా నోటిని శుభ్రంగా ఉంచుతుంది.
6. తీపి, పులుపు ఎక్కువగా తినకండి
తీపి పదార్థాలు cavities కి ప్రధాన కారణం. పులుపు ఎక్కువగా తింటే దంత కవచం (enamel) కరిగిపోతుంది.
7. నోటి కోసం సురక్షితమైన మౌత్వాష్ వాడాలి
అల్కహాల్ లేని మౌత్వాష్ వాడితే నోరు తాజాగా ఉంటుంది, బ్యాక్టీరియా తగ్గుతుంది.
8. ఆహారంలో కాల్షియం & విటమిన్ D పెంచాలి
పాలు, పెరుగు, బాదం, గోంగూర, మెంతికూర, చీజ్ ఇవి దంతాలు, ఎముకలను బలంగా ఉంచుతాయి.
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో డెంటల్ ట్రీట్మెంట్లు చేయించుకోవచ్చా?
2nd ట్రైమెస్టర్ (4-6 నెలలు) దంత చికిత్సలకు బెస్ట్ టైమ్.
సాధారణ క్లీనింగ్, ఫిల్లింగ్స్ చేయించుకోవచ్చు.
X-raysను అత్యవసరం అయితేనే, ప్రొటెక్షన్తో మాత్రమే చేస్తారు.
మొదటి, చివరి నెలల్లో పెద్ద డెంటల్ ట్రీట్మెంట్లు తప్పించుకోవడం మంచిది.
ఎప్పుడు డెంటిస్ట్ను కలవాలి?
మీకు క్రింది సమస్యలు ఉంటే తప్పకుండా డాక్టర్ను సంప్రదించాలి:
దంతాల నుంచి రక్తస్రావం ఎక్కువగా రావడం
వారానికి మించి దంత నొప్పి కొనసాగడం
నోటి దుర్వాసన తగ్గకపోవడం
దంతాలు కదిలినట్లు అనిపించడం
చిగుళ్లలో వాపు రావడం
తీపి పదార్థాలు cavities కి ప్రధాన కారణం. పులుపు ఎక్కువగా తింటే దంత కవచం (enamel) కరిగిపోతుంది.
7. నోటి కోసం సురక్షితమైన మౌత్వాష్ వాడాలి
అల్కహాల్ లేని మౌత్వాష్ వాడితే నోరు తాజాగా ఉంటుంది, బ్యాక్టీరియా తగ్గుతుంది.
8. ఆహారంలో కాల్షియం & విటమిన్ D పెంచాలి
పాలు, పెరుగు, బాదం, గోంగూర, మెంతికూర, చీజ్ ఇవి దంతాలు, ఎముకలను బలంగా ఉంచుతాయి.
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో డెంటల్ ట్రీట్మెంట్లు చేయించుకోవచ్చా?
2nd ట్రైమెస్టర్ (4-6 నెలలు) దంత చికిత్సలకు బెస్ట్ టైమ్.
సాధారణ క్లీనింగ్, ఫిల్లింగ్స్ చేయించుకోవచ్చు.
X-raysను అత్యవసరం అయితేనే, ప్రొటెక్షన్తో మాత్రమే చేస్తారు.
మొదటి, చివరి నెలల్లో పెద్ద డెంటల్ ట్రీట్మెంట్లు తప్పించుకోవడం మంచిది.
ఎప్పుడు డెంటిస్ట్ను కలవాలి?
మీకు క్రింది సమస్యలు ఉంటే తప్పకుండా డాక్టర్ను సంప్రదించాలి:
దంతాల నుంచి రక్తస్రావం ఎక్కువగా రావడం
వారానికి మించి దంత నొప్పి కొనసాగడం
నోటి దుర్వాసన తగ్గకపోవడం
దంతాలు కదిలినట్లు అనిపించడం
చిగుళ్లలో వాపు రావడం
ఇవి Pregnancy Gingivitis లేదా Periodontitis సూచన కావచ్చు. వీటిని నిర్లక్ష్యం చేస్తే ప్రీటర్మ్ బర్త్ రిస్క్ పెరుగుతుంది.
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో నోటి ఆరోగ్యం చాలా ముఖ్యమైనది. హార్మోన్ల మార్పుల వల్ల అనేక నోటి సమస్యలు వస్తాయి, కానీ సరైన బ్రషింగ్, ఫ్లోసింగ్, మంచి ఆహారం, డెంటల్ చెకప్లతో ఈ సమస్యలను పూర్తిగా నియంత్రించవచ్చు.
ప్రెగ్నెన్సీ సమయంలో నోటి ఆరోగ్యం చాలా ముఖ్యమైనది. హార్మోన్ల మార్పుల వల్ల అనేక నోటి సమస్యలు వస్తాయి, కానీ సరైన బ్రషింగ్, ఫ్లోసింగ్, మంచి ఆహారం, డెంటల్ చెకప్లతో ఈ సమస్యలను పూర్తిగా నియంత్రించవచ్చు.
